Natuurherstelverordening roept zorgen op in hippische sector
Een brede coalitie van organisaties uit landbouw, visserij, jacht, recreatie en de hippische sector waarschuwt voor de stapeling van natuurplannen en doelensystemen in Nederland. Ook voor hippische ondernemers dreigt hierdoor opnieuw grote onzekerheid, vergelijkbaar met de gevolgen van het stikstof- en Natura 2000-beleid. In een gezamenlijke brief aan staatssecretaris Rummenie roepen de betrokken organisaties het kabinet op om te kiezen voor duidelijke doelen, samenhang en uitvoerbaarheid, om onwerkbaar en juridisch kwetsbaar beleid te voorkomen.
Tijdens een informatiebijeenkomst over de Europese Natuurherstelverordening (NHV), georganiseerd door het ministerie van LVVN in oktober in Utrecht, werd duidelijk dat fundamentele keuzes nog ontbreken. Ondernemers die dagelijks werken met dieren, grond en buitenruimte, waaronder hippische bedrijven, krijgen te maken met nieuwe verplichtingen, terwijl onduidelijk blijft wat ‘natuurherstel’ precies inhoudt. Ook is niet helder hoe doelen worden vastgesteld en wat dit betekent voor vergunningverlening, bedrijfsontwikkeling, investeringen en bestaand gebruik, zoals het houden, trainen en huisvesten van paarden.
De betrokken sectoren herkennen hierin een patroon dat eerder zichtbaar was bij het stikstof- en Natura 2000-dossier: ambitieuze doelen zonder duidelijke afbakening, onvoldoende samenhang met bestaand beleid en een onderschatting van de gevolgen voor de praktijk. Dit leidde destijds tot stilgevallen vergunningverlening, uitgestelde investeringen en langdurige onzekerheid voor ondernemers. Ook hippische ondernemers hebben deze gevolgen direct ervaren. De sectoren vrezen dat het natuurbeleid opnieuw langs hetzelfde pad wordt ingevoerd.
De combinatie van de Natuurherstelverordening, de Vogel- en Habitatrichtlijn, nieuwe Natuurdoelanalyses, de actualisatie van Natura 2000-doelen, mariene gebiedsplannen, beheerplannen van terreinbeheerders en diverse beleidsagenda’s zorgt voor een complex en onoverzichtelijk systeem. Hierdoor neemt de stapeling van regels toe en groeit het risico op tegenstrijdige verplichtingen en verdere juridisering. In de praktijk dreigt beleid daarmee steeds verder los te raken van de uitvoerbaarheid voor ondernemers.
Daarnaast leidt deze stapeling tot een verdere inperking van de beschikbare ruimte voor land- en watergebruik, terwijl het ecologisch effect van veel maatregelen onvoldoende is onderbouwd. Dit raakt niet alleen landbouw en visserij, maar ook recreatie en hippische bedrijven, die een belangrijke rol spelen in het onderhoud van het landschap, de leefbaarheid van het landelijk gebied en het bieden van toegankelijke vrijetijdsbesteding. De ervaringen uit eerdere dossiers laten zien dat vage doelen en een pas later uitgewerkte uitvoering leiden tot vastlopende processen en verlies aan draagvlak.
Dringende oproep aan het kabinet
De brede sectoren doen gezamenlijk drie dringende oproepen aan de staatssecretaris:
1. Neem regie en voorkom herhaling van beleidsstapeling
Maak expliciet hoe de Natuurherstelverordening zich verhoudt tot bestaand natuurbeleid en voorkom dat ondernemers, gebieden en activiteiten opnieuw worden geconfronteerd met overlappende en tegenstrijdige verplichtingen.
2. Leer van stikstof en Natura 2000: kies voor heldere en haalbare doelen
Definieer duidelijk wat ‘natuurherstel’ betekent, welke ecologische effecten worden nagestreefd en hoe deze worden gemeten. Alleen concrete en realistische doelen bieden ondernemers de zekerheid die nodig is om te blijven investeren en ondernemen.
3. Zet uitvoerbaarheid centraal, niet achteraf repareren
Betrek de praktijk vroegtijdig bij de uitwerking van beleid. Niet-uitvoerbare ambities leiden tot stilvallende vergunningverlening, verlies aan vertrouwen en vertraging van zowel natuurdoelen als economische ontwikkeling.
De sectoren roepen het kabinet op om het natuurbeleid te herijken en expliciet de lessen uit het stikstof- en Natura 2000-dossier toe te passen. Zonder deze koerswijziging dreigt opnieuw een langdurig beleidsdossier waarin natuur, economie en samenleving allemaal verliezen.
Initiatiefnemers
Aan het initiatief nemen deel: LTO, Agractie Nederland, NAV, de Nederlandse Vissersbond (namens de gezamenlijke visserijorganisaties), de Koninklijke Nederlandse Jagersvereniging, HISWA-RECRON en de FNRS.
De FNRS benadrukt daarbij dat duidelijke, samenhangende en uitvoerbare natuurdoelen essentieel zijn voor investeringszekerheid, vergunningverlening en de continuïteit van hippische bedrijven in het landelijk gebied.